สมาพันธ์ห้องสมุดชั้นนำของโลกร่วมเสนอแนะวิธีการจัดการปัญหา "ความเหลื่อมล้ำในการเข้าถึงสารสนเทศและความรู้" หรือ Digital Divide ผ่านทางบริการห้องสมุด

ตัวแทนบรรณารักษ์จากกรุงปารีส Christine Deschamps อดีตประธานคนล่าสุดของสมาพันธ์สถาบันห้องสมุดนานาชาติ (International Federal of Library Associations and Institutions - IFLA) ได้เตรียมการประชุมระดับโลกในหัวข้อสังคมข้อมูลข่าวสาร (World Summit on the Information Society - WSIS) ในเดือนธันวาคมที่จะถึงนี้ โดยเน้นในหัวข้อบทบาทของห้องสมุดในอันที่จะช่วยจัดการกับปัญหาความเหลื่อมล้ำในการเข้าถึงสารสนเทศและความรู้ หรือ Digital Divide ซึ่งกำลังทวีความสำคัญขึ้นอย่างรวดเร็วในสังคมยุคปัจจุบัน

Deschamps ในฐานะตัวแทนของ IFLA ได้นำเสนอความคิดเห็นนี้ในงานประชุมห้องสมุดโลกและข้อมูลข่าวสาร (World Library and Information Congress) ซึ่งได้จัดขึ้น ณ กรุงเบอร์ลิน โดยมีนักบรรณารักษ์ศาสตร์ให้ความสนใจเข้าร่วมในงานนี้ถึง 4,560 รายจาก 133 ประเทศทั่วโลก

Deschamps ได้เสนอข้อเรียกร้องในเอกสารสรุปซึ่งแจกในที่ประชุมดังกล่าวว่า เราไม่ควรที่จะทุ่มเทลงทุนในสิ่งที่มีอยู่แล้วและมิได้ก่อให้เกิดผลลัพธ์ที่แตกต่างมากมายนัก แต่ควรที่จะหาแนวทางที่ใช้การลงทุนเพิ่มเติมเพียงเล็กน้อยไม่ว่าจะในด้านเทคโนโลยี เนื้อหาข้อมูลที่เป็นประโยชน์ การอบรม ก็สามารถที่จะตอบสนองความต้องการของผู้ที่ขาดแคลนและต้องการบริโภคข้อมูลข่าวสารได้เช่นกัน

ทั้งนี้ ผู้ที่จะมารับผิดชอบดำเนินการต่อในงานดังกล่าวคือ- Kay Raseroka ผู้ซึ่งได้รับสืบทอดตำแหน่งประธาน IFLA ต่อจาก Deschamps และปัจจุบันเธอเป็นหัวหน้าบริการห้องสมุดแห่งมหาวิทยาลัยบอตสวานา

IFLA ได้จัดการประชุม WSIS ขึ้นโดยมีจุดประสงค์ที่จะให้สมาชิกทั่วโลกเชื่อมต่อข้อมูลของห้องสมุดสาธารณะเข้ากับเครือข่ายอินเตอร์เน็ตก่อนปี ค.ศ. 2006 เพื่อสนับสนุนการพัฒนาทักษะของบรรณารักษ์และเพื่อเป็นการยืนยันว่าจะไม่มีปัญหาเรื่องกฎหมายทรัพย์สินทางปัญญาเข้ามาขวางกั้นการค้นคว้าข้อมูลของสาธารณชนผ่านสื่ออิเล็คทรอนิคส์ ทั้งนี้ ทาง IFLA จะจัดส่งคณะผู้แทนเข้าเสนอความเห็นนี้ในที่ประชุม WSIS ด้วย

นอกจากนี้ IFLA ยังได้ผลักดันให้เกิดการลงทุนในเรื่องเทคโนโลยีการสื่อสารและข้อมูลข่าวสารต่างๆ สำหรับสาธารณประโยชน์ โดยได้ระบุอย่างชัดเจนในข้อเรียกร้องต่อที่ประชุมห้องสมุดโลกและข้อมูลข่าวสาร (World Library and Information Congress) ว่าห้องสมุดต่างๆ มีความจำเป็นอย่างยิ่งที่จะต้องมีความสามารถในการให้บริการเชื่อมต่อกับเทคโนโลยีสารสนเทศในราคาที่สาธารณชนสามารถใช้บริการได้อย่างสะดวก

ประธานคนปัจจุบันของ IFLA หรือ Raseroka ได้ดำเนินการสนับสนุนและเรียกร้องให้ห้องสมุดทั่วโลกมีบทบาทมากขึ้นในการให้อิสรภาพทางด้านความรู้แก่สาธารณชน โดยระหว่างสองปีที่เธอจะดำรงตำแหน่งประธาน IFLA นี้เธอได้เลือกที่จะดำเนินการบริหาร IFLA โดยยึดหลักการที่ว่า "ห้องสมุดเพื่อการเรียนรู้ตลอดชีวิต" หรือ "Libraries for Lifelong Literacy"

ในที่ประชุม ณ กรุงเบอร์ลินในเดือนสิงหาคมที่ผ่านมา เธอได้กล่าวว่าแนวทางการแก้ไขปัญหาความเหลื่อมล้ำในการเข้าถึงสารสนเทศและความรู้ในสังคม หรือ Digital Divide เป็นเรื่องที่จะต้องทำความเข้าใจกันใหม่ Raseroka ได้เสนอแนะให้เริ่มจากการสร้างสภาพแวดล้อมที่เอื้ออำนวยให้บุคคลทั่วไปไม่ว่าจะมีความแตกต่างทางชนชั้นในสังคมอย่างไรสามาถที่จะเข้าใช้บริการในห้องสมุดหรือศูนย์ข้อมูลต่างๆ ได้อย่างสะดวกสบาย ง่ายดาย และสนุกสนานไปพร้อมๆ กัน

เธอยังกล่าวต่ออีกด้วยว่า เราจะต้องทุ่มเทและให้ความสำคัญต่อการพัฒนาและบำรุงรักษาข้อมูลอันมีคุณค่าโดยจะต้องขยายขอบข่ายในการพัฒนาดังกล่าวให้กว้างไกลกว่าที่ผ่านมาในอดีต โดยไม่จำเพาะเจาะจงอยู่เพียงผู้ที่เข้ามาหาข้อมูลเท่านั้น แต่ควรจะขยายไปสู่กลุ่มผู้ให้บริการ ไม่ว่าจะเป็นบรรณารักษ์รวมถึงผู้ที่ทำงานเกี่ยวข้องการบริการข้อมูลข่าวสารด้วย

ผู้เข้าร่วมงานประชุมห้องสมุดโลกและข้อมูลข่าวสาร (World Library and Information Congress) ในครั้งนี้ ต่างมีความเห็นตรงกันว่า ในสังคมยุคข้อมูลข่าวสารในปัจจุบัน ปัญหาความเหลื่อมล้ำในการเข้าถึงข้อมูลข่าวสาร (Information Literacy Divide) มีความสำคัญและมีความจำเป็นเร่งด่วนที่จะต้องแก้ไขมากยิ่งกว่าปัญหาความเหลื่อมล้ำในการเข้าถึงสารสนเทศและความรู้ (Digital Divide) เสียอีก

Raseroka ได้แสดงความข้องใจถึงการสนับสนุนจากภาครัฐในเรื่องนี้ โดยเฉพาะในแง่ที่รัฐได้ผ่านกฎหมายต่อต้านการก่อการร้ายในขณะเดียวกับที่มีให้การสนับสนุนเสรีภาพในเรื่องข้อมูลข่าวสาร ซึ่งมีลักษณะขัดแย้งกันเอง นอกจากนี้ เธอยังมีความเห็นต่อต้าน Patriot Act โดยได้กล่าวว่ากฎหมายดังกล่าวกำลังทำลายประชาธิปไตย ผู้เข้าร่วมประชุมบางรายกล่าวว่ากฎหมายฉบับนี้ละเมิดสิทธิมนุษยชนขั้นพื้นฐานในเรื่องความเป็นส่วนตัว โดยอ้างว่าเพื่อประโยชน์ด้านความมั่นคงของชาติ

Raseroka ได้กำหนดจะเดินทางไปประเทศสหรัฐอเมริกาเพื่อหารือในประเด็นดังกล่าว เธอกล่าวว่า เธอให้ความสำคัญกับเรื่องดังกล่าวเนื่องจากสมาพันธ์ห้องสมุดแห่งสหรัฐอเมริกาเป็นสมาชิกที่มีสำคัญมากต่อ IFLA อาจเห็นได้จากปริมาณผู้เข้าร่วมงานประชุมครั้งซึ่งมีมากเป็นอันดับสอง (491 คน) รองจากประเทศเยอรมัน (947 คน)

ประเด็นที่เกี่ยวกับเสรีภาพด้านข้อมูลข่าวสารได้ถูกวิเคราะห์และนำขึ้นมาถกเถียงอย่างกว้างขวางในที่ประชุม ณ กรุงเบอร์ลินในหัวข้อเรื่องก้าวแรกของสังคมแห่งการแบ่งปันความรู้และประสบการณ์อย่างเท่าเทียม โดย Adama Samassekou ผู้ซึ่งเคยดำรงตำแหน่งรัฐมนตรีว่าการกระทรวงศึกษาธิการประเทศ Mali และได้รับเลือกให้เป็นหัวหน้าคณะเตรียมงาน WSIS ได้เป็นประธานในการประชุมในหัวข้อดังกล่าว

Samassekou ได้ระบุในเอกสารสำหรับการประชุมดังกล่าวว่า ขณะนี้โลกกำลังประสบกับสภาวะความเปลี่ยนแปลงอย่างรุนแรงที่ไม่เคยเกิดขึ้นมาก่อน เนื่องจากกระแสการเจริญเติบโตของเทคโนโลยีการสื่อสารและข้อมูลข่าวสาร สังคมที่เต็มไปด้วยความหวังใหม่กำลังก่อร่างสร้างตัวขึ้นมา ในขณะเดียวกันก็มีความเสี่ยงที่อาจจะเริ่มจากความไม่สมดุลในสังคมข้อมูลข่าวสาร ซึ่งไม่เกี่ยวข้องกับความร่ำรวยทางวัฒนธรรมหรือความแตกต่างด้านภาษาแต่อย่างใด

การประชุม WSIS รอบแรกจะมีขึ้นที่กรุงเจนีวา ในระหว่างวันที่ 10-12 ธันวาคม และรอบที่สองจะจัดในปี ค.ศ. 2005 ที่ Tunis